Page 1 of 2
Музейны ўрок No2
для вучняў 1”А”, 1”Б” класаў
Дата правядзення: 11 снежня 2015 года
Тэма: Прадметы хатняга ўжытку нашых продкаў.
Мэта: праз знаѐмства з некаторымі музейнымі экспанатамі даць уяўленне вучням
аб матэрыяльным стане жыцця іх недалѐкіх продкаў
Музейныя экспанаты:
1) керасінавыя асвятляльныя прыборы (ліхтар, лямпа), керагаз;
2) вырабы з дрэва(драўляная ступка з таўкачом для прыгатавання круп у
хатніх умовах, салонка);
3) гліняныя і металічныя вырабы (збанкі, чугунок, медная і пасрэбраная з
пачатку ХХ ст, ухват);
4) прылады для прасавання памытага адзення (валак і качалка, прасы: на
вуглях; з падошвай, якая награвалася ад гарачай паверхні; варыянт першых
электрычных прасаў 60-ых гг мінулага ст.).
Слова кіраўніка музея:
Сѐння мы вас запрасілі на другі занятак у школьны музей. Ці зможаце
прыпомніць, з якімі экспанатамі мы пазнаѐміліся ў мінулы раз?
- Так, гэта была маслабойка.
- А хто мажа расказаць і паказаць, як рабілася масла ў хатніх умовах?
- А ці выкарыстоўваем мы сѐння такі прадукт як сметанковае масла?
- І, ўявіце сабе, што сѐння на заводах пры яго прыгатаванні таксама
выкарыстоўваецца той самы прынцып збівання.
Як бачаце, сѐння мы пазнаѐмімся з іншымі экспанатамі, якія мы выставілі на
стол. Іх аб’ядноўвае тое, што ўсе яны таксама былі ў кожным доме, і ў дамах
вашых прадзядуль і прабабуль таксама.
- А ці ѐсць яны сѐння ў вашых дамах і кватэрах? А чаму?
- Так, змянілася жыццѐ, і на змену ім прыйшлі новыя, больш зручныя.
- Ну, а зараз пагаворым аб прызначэнні кожнага гэтага прадмета.
Расказ кіраўніка музея з паказам таго, як выкарыстоўваўся кожны экспанат. У
ходзе занятку вучні трымаюць ў руках, разглядваюць экспанаты, спрабуюць
выканаць практычныя дзеянні з імі (у прыватнасці з валкам і качалкай).
- А зараз давайце хуценька расставім усе экспанаты на ім адведзенае ў музеі
месца, і перад вамі застаўся стол, засланы тканым, а затым вышытым
абрусам. Як вам здаецца, што павінна было стаяць на гэтым стале ў
вясковай хаце?
- Так, магла тут стаяць ваза з кветкамі. Але калі не было жывых кветак, то іх
дзяўчаты або маладыя жанчыны рабілі самі. Часцей гэта былі кветкі з
паперы. Але вельмі распаўсюджанымі у нашай мясцовасці былі букеты з
лѐну. На шчасце, мы маем у нашым музеі гэтую расліну. І сѐння мы можам
убачыць, як мог выглядаць такі букет.
Кіраўнік музея раздае кожнаму па некалькі галінак лѐну і паказвае, як
разнакаляровай фольгай абкручвлі галоўкі лѐну.
- Вось вам будзе і дамашняе заданне: паспрабаваць зрабіць букецік з
галінак лѐну, падобны якому мог стаяць на стале ў доме вашых нават
бабуль, а не толькі прабабуль, таму што з пакалення ў пакаленне
Page 2 of 2
перадавалася гэта ўменне ўпрыгожыць свой дом. І каб не перарвалася
сувязь пакаленняў, вы таксама паспрабуеце самі, а можа, і з мамай разам
выканаць гэта хатняе заданне.
- Дзякую вам за ўвагу. І да пабачэння, бо ў нас яшчэ будуць спатканні ў
школьным музеі.